Albania News Agency

Teknologjia e motorit ARAX, e zhvilluar nga kompania turke e teknologjisë Superior Electromagnetic Systems (SEMSİS), ka zënë vendin e saj në sektor si një “sistem elektrik motorik i gjeneratës së re”, duke krijuar mundësi përdorimi veçanërisht në industrinë e mbrojtjes dhe në platformat ushtarake.

Teknologjia e zhvilluar nën drejtimin e inxhinierit të lartë të dizajnit İsmail Berber krijoi një sistem të ndryshëm nga dizajni klasik i boshtit qendror që është përdorur për shumë vite në motorët elektrikë.

Sipas deklaratës së kompanisë, motori ARAX synon të ofrojë efikasitet më të lartë, peshë më të ulët dhe një strukturë më kompakte falë arkitekturës hibride elektromagnetike me bosht aksial dhe flanxhë. Një nga fushat më të spikatura të përdorimit të motorit të gjeneratës së re ARAX, i zhvilluar për platformat ushtarake, është industria e mbrojtjes.

Sipas ekipit zhvillues, sistemi ka potencial për t’u përdorur në shumë platforma ushtarake si mjete ajrore pa pilot (UAV), mjete ajrore të armatosura pa pilot (UCAV), mjete ajrore elektrike me ngritje vertikale (EVTOL), platforma detare dhe sisteme shtytëse të anijeve, si dhe sisteme shtytëse për torpedo dhe raketa.

Falë arkitekturës së re të motorit, pritet që strukturat me shumë motorë të përdorura veçanërisht në UAV dhe sistemet e dronëve të bëhen më kompakte dhe platformat të prodhohen më të lehta, gjë që mund të rrisë rrezen operacionale dhe kohëzgjatjen e misioneve.

Motor më i lehtë dhe më efikas

Sipas të dhënave teknike, motori ARAX është projektuar me një peshë rreth 10 kilogramë. Kjo do të thotë një peshë më e ulët në krahasim me disa motorë me performancë të ngjashme. Gjithashtu theksohet se falë strukturës që prodhon çift rrotullues të lartë dhe efikasitetit energjetik, sistemet e baterive të përdorura në platformat elektrike mund të lehtësohen ndjeshëm. Sipas të dhënave të simulimeve, sistemi mund të sigurojë efikasitet mbi 95 për qind dhe ta bëjë konsumin e energjisë më të balancuar.

Strukturë motori që vetëftohet

Arkitektura me stator të dyfishtë e përdorur në motorin ARAX krijon një rrjedhë të quajtur “vorteks magnetik” brenda motorit. Kjo strukturë ndihmon motorin të ftohet vetë gjatë funksionimit. Në këtë mënyrë, nevoja për sisteme të rënda dhe komplekse të ftohjes mund të reduktohet. Një strukturë më e thjeshtë do të ofrojë gjithashtu avantazh në lehtësimin e proceseve të mirëmbajtjes, veçanërisht në platformat ushtarake.

U bë aplikim për patentë

Për teknologjinë ARAX është bërë një aplikim për patentë në Institutin Turk të Patentave dhe Markave me numrin “TPE 2021/001888”.

Është bërë e ditur se projekti, i cili ka një arkitekturë të ndryshme nga sistemet ekzistuese të motorëve në botë dhe zhvillimi i të cilit vazhdon, aktualisht ndodhet në nivelin e gatishmërisë teknologjike TRL 4 dhe se studimet e prototipit paraprak dhe simulimeve janë përfunduar.

Negociatat për prodhim masiv vazhdojnë

Zyrtarët e SEMSİS deklaruan se motori ARAX është zhvilluar me kapital vetjak dhe se po vazhdojnë punimet për investitorë dhe bashkëpunime industriale për prodhim masiv. U theksua se teknologjia mund të gjejë përdorim të gjerë, veçanërisht në industrinë e mbrojtjes, si dhe në sektorët e aviacionit, automobilistikës dhe energjisë.