Albania News Agency

Sipas një njoftimi të ESA-s, objekti i quajtur “Cloud-9” u bë shembulli i parë i identifikuar i një objekti të këtij lloji në univers.

Studiuesi kryesor i programit, Alejandro Benitez-Llambay nga Universiteti Milano-Bicocca në Milano, tha: “Kjo është historia e një galaktike të dështuar. Në shkencë, shpesh mësojmë më shumë nga dështimet sesa nga sukseset. Në këtë rast, mungesa e yjeve vërteton se teoria është e saktë. Kjo tregon se kemi gjetur në universin lokal një bllok ndërtues primitiv të një galaktike që ende nuk është formuar.”

Anëtari i ekipit Andrew Fox nga AURA/STScI pranë ESA-s tha: “Kjo re është një dritare drejt universit të errët. Teorikisht e dimë se shumica e masës së universit duhet të jetë materie e errët, por është e vështirë të zbulohet sepse nuk lëshon dritë. Cloud-9 na jep një mundësi të rrallë për të parë një re ku dominon materia e errët.”

Sipas njoftimit, ky objekt quhet Re H I e Kufizuar nga Rirejonizimi, ose ‘RELHIC’. Termi ‘H I’ i referohet hidrogjenit neutral, ndërsa ‘RELHIC’ përshkruan një re hidrogjeni të “lindjes” – një relike fosile nga ditët e para të universit që nuk ka formuar yje. Për vite me radhë, shkencëtarët kanë kërkuar prova për këtë objekt “fantazmë” të propozuar nga teoria. Por kur e drejtuan Hubble-in drejt resë, ata mundën të konfirmonin se ajo është vërtet pa yje.

Autori kryesor Gagandeep Anand nga Instituti i Shkencës së Teleskopit Hapësinor (STScI) në Baltimore tha: “Para se të përdornim Hubble-in, mund të thoshim se kjo ishte një galaktikë xhuxh e zbehtë që nuk mund ta shihnim me teleskopët tokësorë. Ata nuk ishin mjaftueshëm të ndjeshëm për të nxjerrë në pah yjet. Megjithatë, falë Kamerës së Avancuar për Vëzhgime të Hubble-it, mund të përcaktojmë me siguri se atje nuk ka asgjë.”

Anëtarja e ekipit Rachael Beaton tha: “Zbulimi i kësaj reje relike ishte surprizë. Mes fqinjëve tanë galaktikë, mund të ketë disa shtëpi të braktisura.”

Në njoftimin e ESA-s thuhet:

“Mendohet se RELHIC-et janë re të materies së errët që nuk kanë mundur të grumbullojnë mjaftueshëm gaz për të formuar yje. Ato hapin një dritare drejt fazave të para të formimit të galaktikave. Cloud-9 tregon ekzistencën e shumë strukturave të tjera të vogla të dominuara nga materia e errët, pra galaktikave të dështuara, të cilat janë të vështira për t’u studiuar me vëzhgime tradicionale të përqendruara te objektet e ndritshme si yjet dhe galaktikat. Ky zbulim sjell njohuri të reja për përbërësit e errët të universit, të cilët janë të vështirë për t’u hetuar me vëzhgime tradicionale të fokusuara te objektet e ndritshme si yjet dhe galaktikat.”